Jeseníky

Home > Regio-informatie > Tsjechië > Jeseníky

Dit gebied bevindt zich in de noordelijkste uitlopers van het Tsjechische deel van Silezië. Het wordt door de grens met Polen begrenst. De grens loopt langs de bergkam van Rychleby tegen het noordwesten en draait zich dan tegen het zuidoosten en zet zich meteen aan de rand van de Nise tot aan de Zlaté hory voort. Het massief van de Hrubý Jeseník in het zuiden staat in ruw contrast voor wat betreft de geomorfologie en klimaat ten opzichte van het laagland van Javorník en Vidnava, dat zich in de richting van Polen uitbreidt.

Het culturele en economische centrum is de stad Jeseník, belangrijk kruispunt van wegen, die de regio's Slezië en Moravië verbindt, verdeeld door bergketens. De stad is gevestigd bij de samenstroming van de rivieren Bělá en Staříč, die hier een breed en wijdvertakt dal vormen.

De samenstelling van de bevolking in deze regio is zeer divers. Al sinds de 13e eeuw vermengden zich Tsjechische, Duitse en Poolse invloeden en na de Tweede Wereldoorlog zelfs nog meer volkeren, zoals de Slowaken, Roemenen, Grieken, Oekraïners enzovoort.

De natuurlijke eigenschappen, bodemschatten en de afgelegenheid van stadscentra binnen Tsjechië bepaalden de wijze van leven van de hier wonende mensen, vooral wonend in landelijke streken. De regio heeft een landbouw-industrieel karakter. Naast erts- en steenwinning (graniet, kalksteen, marmer) ontstonden hier vooral textiel en houtverwerkende industrie, maar ook latere bedrijvigheden. De verwerking van bontmetalen en goud, die zich bij Zlaté hory had ontwikkeld, is tegenwoordig aan het teruglopen. De landbouw vindt vooral op vruchtbare, golvende bodem plaats tussen Vidnava, Bernartice en Javorník, die ook wel vanwege zijn gematigde en relatief zonnige hemel Slezská Haná wordt genoemd.

Het klimaat en ligging van het brede dal van de rivieren Bělá en Straříč verschaften de voorwaarden voor het ontstaan van natuurlijke kuuroorden van wereldfaam. Op de traditie, die in de vorige eeuw door de waterdokter Vincenz Priessnitz gevestigd werd, zijn de huidige kuuroorden Jeseník en Lipová gebaseerd. Uit het Schweinburg sanatorium in Zlaté Hory ontstond na het jaar 1948 het staatskindertehuis.

Een lange en gecompliceerde geschiedenis liet kunst, cultuur- en bouwwerken achter, waarvan enkele het kader van de regio overstijgen Uitgebreid kan men met hen bekend worden in de werken van Rudolf Zuber, Oldřich Šuleř en anderen. De hier aanwezige zaken beïnvloeden ook de schrijver Vladimír Körner, die delen van enkele van zijn proza hier liet afspelen. (bijvoorbeeld "Het afgelegen oord Berghof").

De middeleeuwse ruïnes, gebouwd ter bescherming van de goudmijnen bij Zlaté Hory, de geheimzinnige omgeving van Rejvíz, de Venusschalen bij Velká Kraš, de Duivelsstenen onderaan Zlatý Chlum, enz. wonden de fantasie van de bevolking op en droegen bij aan het ontstaan van een rij sagen en sprookjes, zoals die zijn weergegeven in het boek van Oldřich Šuleř: "Modrá štola".

Voor recreatie, toerisme en sportieve activiteiten bieden de Jeseníky in de winter en ook in de zomer veel mogelijkheden. De meest bezochte plaatsen zijn de recreatieve en toeristische centra in Hrubý Jeseník en de omgeving van de kuuroorden. De midden en rand gebieden van de regio zijn vanwege de afgelegen ligging minder bekend, toch kan men hier een hoop natuurlijke en historische bezienswaardigheden vinden, die slechts op hun ontdekking wachten.

De natuur

Een veelvormige geomorfologie van de regio Jesnicko wordt gekenmerkd door machtige heuvels van de Hrubý Jeseník, die zich voorzetten tot bovenaan de grensen van de bossen, door de heuvelruggen van de Zlaté Hory hoogvlakte in het zuid-oosten, door de grensketen Rychlebské hory en zijn voorgebergte Žulová, vanuit het terrein bij de Tsjechisch-Poolse grens in het noord-oosten naar buiten tredend. Al deze gebergten zijn een onderdeel van het uitgestrekte geheel van de oostelijke Sudeten, die zich Jeseníky laat noemen.

Het hoogste punt bereikt de ontblootte kruin van de Keprník (1423 m) met heuvelachtige rotsen op de Hrubý Jeseník kam, terwijl de rivier de Vidnávka het Tsjechisch grondgebied verlaat op de laagste plek, 230 m, bij Vidnava.

Een aanzienlijk deel van het oppervlak is bedekt door bossen, op de hogere lagen met bergweiden en bonte flora.

Top

Aanbevolen minimale resolutie is 800x600